Czy Wielkanoc w Hiszpanii wygląda podobnie jak u nas w Polsce? Czy spędzając święta wielkanocne na Półwyspie Iberyjskim, spotkamy się ze śniadaniem wielkanocnym i śmigus-dyngus? Odpowiedzi na te pytania i całą masę ciekawostek znajdziesz poniżej. Zapraszam do lektury!
Sprawdź, jak czytać daty po hiszpańsku.
ZAPISZ SIĘ NA NEWSLETTER I KORZYSTAJ Z DODATKOWYCH MATERIAŁÓWJeśli myślisz, że już nic Cię nie zaskoczy w obchodach Wielkanocy, to znaczy, że jeszcze nie byłeś w Hiszpanii. Tamtejsze obchody różnią się bardzo mocno od tego, co znamy w Polsce.
Wielkanoc należy do najważniejszych świąt w hiszpańskim kalendarzu religijnym i kulturowym. Ale to, co przyciąga setki tysięcy turystów z całego świata, to Semana Santa, czyli obchody Wielkiego Tygodnia. W tym czasie w całej Hiszpanii odbywają się procesje religijne. Największe i najbardziej spektakularne z nich mają miejsce w Andaluzji.
W Sewilli procesje odbywają się nie tylko w ciągu dnia, ale również w nocy. Wyobraź sobie: jest druga w nocy, wąskie uliczki starego miasta oświetlone tylko płomieniami świec, a z ciemności wyłaniają się zakapturzone postaci. Dźwięki trąb i bębnów odbijają się echem od ścian zabytkowych kamienic, zapach kadzidła unosi się w powietrzu, a tysiące ludzi w milczeniu obserwuje to, co dzieje się przed ich oczami.
Procesje w Sewilli trwają przez cały tydzień: od Niedzieli Palmowej aż do Wielkiej Niedzieli. Zostały nawet wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO! Każdego dnia na ulice miasta wychodzą różne bractwa. Niektóre trasy są tak długie, że procesja trwa nawet 12-14 godzin. Uczestniczący w nich ludzie muszą się wykazać niezwykłą siłą fizyczną i wytrzymałością psychiczną.
Sewilla jest bezsprzeczną królową Semana Santa, ale inne spektakularne procesje odbywają się też w Maladze, Kordobie, Granadzie i Kadyksie.
Zobacz, co warto zobaczyć w Sewilli.
W procesjach uczestniczą cofradías, czyli bractwa religijne. To organizacje z wielowiekową historią, często sięgającą średniowiecza. W Sewilli jest ich ponad 60! Co ciekawe, każde z nich posiada charakterystyczny dla siebie kolor szat. Są bractwa w fioletowych, białych, czarnych, zielonych i czerwonych tunikach. Mają własne tradycje i święte figury, które niosą ich członkowie podczas procesji.
Pasos to wielkie, bogato zdobione platformy przedstawiające sceny z życia Jezusa Chrystusa. Prawdziwe dzieła sztuki. Zdarzają się wśród nich sceny ukrzyżowania albo Ostatniej Wieczerzy, ale również przedstawienia Matki Boskiej w różnych wcieleniach. Platformy są ozdobione kolorowymi tkaninami, tysiącami świeżych kwiatów, srebrnymi i złotymi elementami, świecami i elektrycznymi lampkami. Całość potrafi ważyć kilka ton.
Te ogromne konstrukcje są noszone na ramionach przez grupy mężczyzn zwanych costaleros. Ich praca wymaga niezwykłej koordynacji – grupa może liczyć od 24 do nawet 60 osób, w zależności od wielkości paso. Niosą oni platformę na karku, ukryci pod nią i niewidoczni dla widzów. Kieruje nimi capataz, który wydaje komendy gwizdkiem lub głosem, mówiąc, kiedy zatrzymać się i kiedy ruszyć. Costaleros często ćwiczą przez cały rok, żeby być gotowi na te kilka godzin podczas Semana Santa. To dla nich ogromny honor.
Osoby otaczające pasos to nazarenos, czyli penitenci lub żałobnicy. Ich strój robi wrażenie, szczególnie na osobach, które widzą go po raz pierwszy. Zakrywa całe ciało, a głowę wieńczy stożkowaty kaptur zwany capirote. Miał on dawniej ukrywać tożsamość penitentów, którzy publicznie pokutowali za swoje grzechy. Dzisiaj ten element stroju pozostał jako symbol. Nazarenos często idą boso.
Procesjom towarzyszą bandy muzyczne grające marsz procesyjny lub saetas, czyli spontaniczne pieśni religijne śpiewane przez widzów. Saeta to bardzo andaluzyjska forma ekspresji. Gdy ktoś z tłumu nagle zaczyna śpiewać, jego głos rozlega się nad całą procesją i wszyscy go słuchają. Czasami płaczą zarówno śpiewający, jak i słuchający.
W Hiszpanii, podobnie jak w Polsce, Niedziela i Poniedziałek Wielkanocny to czas spędzony w gronie najbliższych. Okres postu się skończył, można odetchnąć i świętować. Hiszpanie korzystają z urlopu, podróżują po kraju i grillują. Nie ma u nich zwyczaju święcenia potraw w Wielką Sobotę ani śmigusa-dyngusa w Wielki Poniedziałek.
W Kastylii, w Niedzielę Wielkanocną odbywa się Procesión del Encuentro. Jest to wzruszająca ceremonia, podczas której dwie procesje – jedna niosąca figurę zmartwychwstałego Chrystusa, druga figurę Matki Boskiej – wychodzą z dwóch różnych punktów miasta.
Procesje spotykają się na głównym placu, a figurę Matki Boskiej odwraca się twarzą do Chrystusa. W tym momencie z figury Maryi spada czarna woalka (symbol żałoby), ukazując jasne szaty (symbol radości ze zmartwychwstania). Często towarzyszy temu wypuszczenie białych gołębi i dźwięk kościelnych dzwonów.
W Katalonii, Walencji, Kraju Basków i na Balearach, Poniedziałek Wielkanocny jest dniem wolnym od pracy. Tradycyjnie rodziny i przyjaciele wyjeżdżają wtedy za miasto na pikniki i celebrują tzw. la merienda de Pascua. Ludzie pakują kosze pełne jedzenia. Biorą ze sobą omlet hiszpański (tortilla de patatas), embutidos (wędliny), owoce oraz wino i spędzają cały dzień na łonie natury.
Co się je na Wielkanoc w Hiszpanii? Potrawy
W Hiszpanii tradycyjne potrawy wielkanocne różnią się w zależności od regionu. Jest kilka dań, które znajdziemy w całym kraju podczas świąt. W trakcie Wielkiego Postu jedną z najważniejszych potraw jest potaje de garbanzos (zupa z cieciorki) lub potaje de vigilia (potrawka z rybą).
Jeśli znajdziesz się w Salamance lub innych miastach Kastylii i León podczas Wielkanocy, musisz spróbować hornazo. To pyszna słona tarta z ciasta drożdżowego wypełniona wieprzowiną, szynką, chorizo i jajkami na twardo. W Galicji oraz Kraju Basków, czyli regionach leżących nad morzem, tradycyjnie serwuje się bacalao (dorsza).
Hiszpańskie słodycze wielkanocne
W Wielką Niedzielę kończy się post, więc wreszcie można najeść się do woli słodyczy. Hiszpańskie słodkości, których nie może zabraknąć to: torrijas, czyli kawałki chleba, moczone w mleku, jajkach i miodzie, a następnie smażone i posypane cukrem i cynamonem. Kolejnym popularnym deserem są buñuelos, które przypominają małe pączki. Podobnie jak w Polsce smażone są na głębokim tłuszczu i posypujemy je cukrem.
W Polsce na stołach wielkanocnych króluje mazurek lub babka, a w Hiszpanii, La Mona de Pascua, czyli dosłownie małpa wielkanocna. Jest to jeden z najbardziej charakterystycznych symboli Wielkanocy. Możemy spotkać różne warianty tego ciasta. W Walencji czy Murcji zgodnie z tradycją na środku ciasta umieszcza się dla dekoracji jajko gotowane. Co więcej, w Walencji powinno się, także rozbić je na czole drugiej osoby (jest to rodzaj żartu).
W innych rejonach, na przykład w Katalonii, zamiast jajka gotowanego możemy znaleźć jajko czekoladowe oraz inne czekoladowe figurki. La Mona de Pascua symbolizuje koniec postu.
Inne wielkanocne słodkości to między innymi:
Sprawdź, co zjeść w Sewilli nie tylko na Wielkanoc.
Wielkanoc to absolutny szczyt sezonu w południowej Hiszpanii. Hotele w Sewilli, Maladze czy Kordobie wyprzedają się błyskawicznie, a ceny mogą być nawet 3-4 razy wyższe niż normalnie. To samo dotyczy biletów lotniczych i pociągów.
Sewilla w czasie Semana Santa gości nawet milion turystów. Centrum staje się praktycznie niemożliwe do przejścia na piechotę podczas procesji. Jeśli nie lubisz tłumów, może to być trudne. Przyjdź na miejsce przynajmniej godzinę przed procesją, żeby zająć dobre miejsce.
To zależy od sklepu i od regionu. Jeśli chcesz zrobić zakupy, to najprawdopodobniej znajdziesz jakiś otwarty supermarket (albo mniejszy spożywczak), ale najlepiej sprawdzać to na stronach sklepów.
Jeśli interesują Cię święta w Hiszpanii oraz ciekawostki kulturalne, zachęcam do przeczytania innych wpisów na blogu: o Bożym Narodzeniu, Walentynkach czy Sylwestrze.
Kurs Hiszpański Start to idealny wybór dla początkujących. Z łatwością nauczysz się podstawowych słów, zwrotów i gramatyki. Proste, jasne lekcje i praktyczne ćwiczenia sprawią, że hiszpański stanie się łatwy i przyjemny!
Świetny artykuł! Mamę aż przeszły dreszcze, gdy czytałem jej o procesión!
Dziękuję za komentarz. Cieszę się, że się podobał 🙂